[23/01/2022]

The Mayor opens the old May Fair at Heston and rides the roundabouts, May 1st 1936 - Ίδρυμα: TopFoto.co.uk - Πηγή: Europeana

Νέες εκδόσεις:

• Μαυροσκούφης, Δημήτρης (2021). Τα «προοδευτικά ζιζάνια» του πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Από τον αντικομμουνισμό του Μεσοπολέμου στον μακαρθισμό του Εμφυλίου. Θεσσαλονίκη: University Studio Press
• Ricoeur, Paul (2021). Η πραγματικότητα του ιστορικού παρελθόντος, εισαγωγή στην ελληνική έκδοση, μετάφραση Κατερίνα Γούλα και Γιώργος Αρμένης. Τρίκαλα: Επέκεινα.
• Ουσπένσκι, Μπορίς (2021). Ιστορία και σημειωτική, μτφρ. Άντα Διάλλα. Αθήνα: Θεμέλιο
• Van Steen, Gonda (2021). Ζητούνται παιδιά από την Ελλάδα. Υιοθεσίες στην Αμερική του Ψυχρού Πολέμου, μετάφραση Αριάδνη Λουκάκου. Αθήνα: Ποταμός. Βιβλιοπαρουσίαση στην Εφημερίδα των Συντακτών από τη Νίκη Τρουλλινού (25.12.2021) εδώ. Έξοχη βιβλιοκρισία από τον Βαγγέλη Καραμανωλάκη στην Αυγή (29.11.2021) εδώ. Άλλες βιβλιοπαρουσιάσεις και βιβλιοκρισίες από την ιστοσελίδα της Biblionet εδώ. Συναφούς περιεχομένου ενδιαφέροντες τίτλοι βιβλίων στην κατηγορία «Υιοθεσία» της Biblionet.
• Συλλογικό έργο: Παπαδία-Λάλα, Αναστασία - Ευθυμίου, Μαρία Δ. - Κονόρτας, Παρασκευάς - Κοντογεώργης, Δημήτριος Μ. - Κωνσταντινίδου, Κατερίνα - Μαντούβαλος, Ίκαρος - Σειρηνίδου, Βάσω (επιστημονική επιμέλεια) (2021). Ο Νέος Ελληνισμός. Οι κόσμοι του και ο κόσμος. Αφιέρωμα στην Όλγα Κατσιαρδή-Hering. Αθήνα: Ευρασία
• Κιτρομηλίδης, Πασχάλης (2021). Θρησκεία και πολιτική στον Ορθόδοξο κόσμο. Το Οικουμενικό Πατριαρχείο και οι προκλήσεις της νεωτερικότητας. Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο
• Δημητρίου-Ψαριανού, Κατίνα (2021). Ας ζήσει και κανένας. Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο, 2η έκδοση [1η από τις εκδόσεις Γαβριηλίδη το 2016]
• Pero Vaz de Caminha (2021). Μεγαλειότατε, βρήκαμε τη γη του Μπραζίλ. Η επιστολή του Πέρο Βας Ντε Καμίνια, μτφρ. Μαρία Παπαδήμα. Αθήνα: Αιώρα. Επιστολή προς τον βασιλιά της Πορτογαλίας, γραμμένη το 1500 από τον γραμματέα της πορτογαλικής αρμάδας. Η επιστολή εντάχθηκε το 2005 στον διεθνή κατάλογο του προγράμματος της Unesco «Μνήμη του κόσμου». Καταγράφεται η πρώτη επικοινωνία των ευρωπαίων αποίκων με τους γηγενείς πληθυσμούς της περιοχής που αργότερα ονομάστηκε Βραζιλία. Βιβλιοπαρουσιάσεις από τον Γιάννη Αντωνιάδη και την Εύη Μαλλιαρού.

Νέες εκδόσεις για το 1821 και την εποχή του:

• Παληκίδης, Άγγελος (2021). Τέχνη & Ιστορική Συνείδηση στην Ελλάδα του 19ου αιώνα. Εικόνα, ιστορία, εκπαίδευση. Αθήνα: Gutenberg
• Πυρπυρής, Παναγιώτης (2021). Μία ανάγνωση της εικονογραφίας του 1821. Αισθητική προσέγγιση και οπτικός γραμματισμός. Αθήνα: Δωδώνη
• Κολοβός, Ηλίας - Ilicak, Sukru Η. - Σχαριάτ-Παναχί, Μοχαμάντ (2021). Η οργή του Σουλτάνου. Αυτόγραφα διατάγματα. ΕΑΠ
• Σωτηρόπουλος, Μιχάλης (2021). Η ιστορία και η Επανάσταση. Το χθες, το σήμερα και το αύριο της ιστοριογραφίας για το 1821. Αθήνα: Κέντρο Έρευνας για τις Ανθρωπιστικές Επιστήμες.
• Λιάβας, Λάμπρος - Σαρρής, Χάρης (2021). Τραγουδώντας την Επανάσταση. Αθήνα: Κέντρο Έρευνας για τις Ανθρωπιστικές Επιστήμες.
• Mazower, Marc (2021). Η ελληνική επανάσταση, μτφρ. Κώστας Κουρεμένος. Αθήνα: Αλεξάνδρεια
• Λυμπεράτος, Ανδρέας (εισαγωγή-επιμέλεια) (2021). Βαλκανικές αναγνώσεις του 1821. Αθήνα: Μέλισσα

On line για το ‘21:

• Τεύχος του περιοδικού Ιστορείν / Historein (vol. 20, No 1 /2021) αφιερωμένο στην Ελληνική Επανάσταση, ελεύθερη πρόσβαση.
• Κρητική Επανάσταση 1821 - Η Κρήτη στην Επανάσταση του 1821 https://1821.crete.gov.gr
• Η παγκόσμια απήχηση της Επανάστασης του 1821 (Προσυνεδριακή διαδικτυακή εκδήλωση) 30 Μαρτίου 2021. Bodossaki Lectures on Demand. Λιάκος Αντώνης, Μάνος Ιωάννης, Ζάνου Κωνσταντίνα, Κιτροέφ Αλέξανδρος, Παλιεράκη Ευγενία, Διάλλα Άντα, Κουσουρής Δημήτρης, Πλάντζος Δημήτρης, Κουμπουρλής Γιάννης, Σωτηρόπουλος Μιχάλης, Κατσίμη Μαριλένα.
• «Τι μας έμαθε η 200ή επέτειος του Εθνους – Γράφουν άνθρωποι των Γραμμάτων και των Τεχνών». Ανάρτηση (31.12.2021) στην Καθημερινή. Τοποθετήσεις των Αριστείδη Χατζή, Χριστίνας Κουλούρη, Βασίλη Παπαβασιλείου, Ευάνθη Χατζηβασιλείου, Αντώνη Λιάκου, Γιώργου Κουμεντάκη.
• «Η διαμάχη των ερμηνειών» Εισήγηση του Αντώνη Λιάκου στο συνέδριο «200 χρόνια ιστορίας της Ελλάδας: Θεωρήσεις και ερμηνείες στον 20ό αιώνα», που οργανώθηκε από τα Αρχεία Σύγχρονης Κοινωνικής Ιστορίας και το περιοδικό Historein/Ιστορείν, 26-27 Νοεμβρίου 2021. Δημοσίευση στην Εφημερίδα των Συντακτών, 31.12.2021. Κριτικός λόγος βασισμένος σε βαθιά κατανόηση της βιβλιογραφίας που προτείνει ερμηνευτικά σχήματα για την ελληνική ιστορία από το 1821 μέχρι σήμερα. Αναδεικνύει τη σχέση μεταξύ ιστορικών θεωρήσεων, πολιτικών διακυβευμάτων και εκδημοκρατισμού της ιστορικής γνώσης.
• Βιβλιοπαρουσίαση της Μ. Βασιλειάδου (15.1.2022) για τον συλλογικό τόμο του Μνήμονα «Επαναστάσεις (1776-1830). Σύγχρονες ιστοριογραφικές προσεγγίσεις»

On line για το Ολοκαύτωμα και άλλα τραυματικά και επίμαχα ιστορικά ζητήματα:

• Εβραϊκό Μουσείο Ελλάδος (Αθήνα, αρχική)
• Πύλη Ενημέρωσης για την Εκπαίδευση (του Εβραϊκού Μουσείου Ελλάδος)
• ΕβραΪκό Μουσείο Θεσσαλονίκης (αρχική)
• Holocaust Trivialization & Hate Speech. Call to Action

Ιστότοποι-ιστοσελίδες με ενδιαφέρον για την ιστορική εκπαίδευση:

• «Ιστορία της Ελλάδας του 20ού αιώνα» (podcast 28΄). Μια σειρά συζητήσεων από το Πολιτιστικό Ίδρυμα Ομίλου Πειραιώς
• Σπίτι της ευρωπαϊκής ιστορίας: «[..] ένα φόρουμ μάθησης, προβληματισμού και συζήτησης, ανοιχτό σε όλους τους πολίτες, ανεξαρτήτως ηλικίας και προέλευσης. Πρωταρχική μας αποστολή είναι να ενισχύσουμε την κατανόηση της ευρωπαϊκής ιστορίας σε όλο το εύρος της πολυπλοκότητάς της, να ενθαρρύνουμε την ανταλλαγή ιδεών και να αμφισβητήσουμε τις κοινές παραδοχές. Το Σπίτι παρουσιάζει την ιστορία της Ευρώπης με τρόπο που ενισχύει την ευαισθητοποίηση όσον αφορά τις πολλαπλές οπτικές γωνίες και ερμηνείες. Διατηρεί τόσο τις κοινές μνήμες όσο και τις μνήμες που μας χωρίζουν. Συλλέγει στοιχεία και εκθέτει την ιστορία της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης και των θεμελίων της. Το Σπίτι της Ευρωπαϊκής Ιστορίας, ένα έργο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και μέρος της προσφοράς του στους επισκέπτες, είναι ακαδημαϊκά ανεξάρτητο [..]».
• «Μνημεία στη δίνη των πολέμων». Ανάρτηση του Σ. Ιωαννίδη στην Καθημερινή (24.12.2021). Προβληματισμός για την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς σε περιόδους πολέμου με αφορμή σχετική βιβλιοπαρουσίαση.
• «Έρεισμα»: Διεπιστημονικό περιοδικό ανοιχτής πρόσβασης του Εργαστηρίου Νεότερης και Σύγχρονης Ιστορίας του Τμήματος Ιστορίας και Εθνολογίας της Σχολής Κλασικών και Ανθρωπιστικών Σπουδών του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης

Τοπική Ιστορία:

• Δημοπούλου, Μαρία - Κύρδη, Καλλιόπη - Σβορώνου, Ελένη (2021). Το παιδί, η πόλη και τα μνημεία. Η Αθήνα στον χρόνο: από τον Αγώνα της Ανεξαρτησίας ως σήμερα, οκτώ διαδρομές. Οδηγός για εκπαιδευτικούς. Δήμος Αθηναίων

Αρθρογραφία

• Χριστίνα Κουλούρη, «Στον δημόσιο λόγο η ιστορική γνώση εργαλειοποιείται και διαστρεβλώνεται». Ανάρτηση στην εφ. Τα Νέα, 24/3/2021