[20/9/2023]

Η Ομάδα Ιστορίας προτείνει για τον Σεπτέμβριο 2023

Νέες εκδόσεις:

• Δημαράς, Κωνσταντίνος Θ. (2023). Ο Ρωσσοαγγλογάλλος. Κριτική έκδοση με επιλεγόμενα για ένα από τα σημαντικότερα ανώνυμα κείμενα του Νεοελληνικού Διαφωτισμού. Αθήνα: iwrite.
• Ελευθεράκης, Δημήτρης (2023). To Ολοκαύτωμα στην ελληνική κουλτούρα μνήμης, 1945-1989. Αθήνα: Αλεξάνδρεια.
• Λούκος, Χρήστος (2023). Όψεις της ζωής των επαναστατών κατά το 1821: Η μαρτυρία του Νικολάου Κασομούλη. Ψηφιακή έκδοση.
• Λυκούδη, Μαρίνα (2023). Στην Αλβανία του Ενβέρ Χότζα. Αθήνα: Βακχικόν.
• Ντιντί-Ουμπερμάν, Ζωρζ (2023). Σκόρπια. Ταξίδι στο αρχείο του γκέτο της Βαρσοβίας. Αθήνα: Νήσος.
• Ντούρου-Ηλιοπούλου, Μαρία (2023). Η δυτική Ευρώπη στην ανατολική Μεσόγειο. Επισκόπηση της «φραγκοκρατίας» στον ελληνικό χώρο (Ρωμανία) την περίοδο των σταυροφοριών (13ος-15ος αιώνες). Αθήνα: Ηρόδοτος.
• Σίδερης, Θωμάς (2023). Οι «πόλεις των Εβραίων» σε Τερεζίενσταντ και Τρεμπλίνκα. Από το θέατρο του παραλόγου στην κόλαση του Δάντη. Αθήνα: Ταξιδευτής.
• Hawkey, Kate (2023). History and the Climate Crisis. Environmental history in the classroom. London: UCL Press. https://www.uclpress.co.uk/products/191134.
• Χαντζαρούλα, Ποθητή (2023). Τα παιδιά θυμούνται το Ολοκαύτωμα. Μαρτυρία, Ιστοριογραφία, Μνήμη. Αθήνα: Πλέθρον
• Χιλλ, Τζων - Χιλλ, Φάννυ (2023). Εκπαιδεύοντας παιδιά στην μετεπαναστατική Αθήνα. Τα Ημερολόγια του Τζων και της Φάννυ Χιλλ. Εισαγωγή Βαγγέλης Καραμανωλάκης. Επιμέλεια Βαγγέλης Καραμανωλάκης - Νίκος Θεοδωρόπουλος, μτφρ. Μάνια Μεζίτη. Αθήνα: Εκδόσεις Ευρασία.

On line για τραυματικά και επίμαχα ιστορικά ζητήματα:

• «Δοσίλογοι! Το έγκλημα που έμεινε ατιμώρητο, ανοιχτή πληγή της ιστορίας μας-Μενέλαος Χαραλαμπίδης». Στις 17 Αυγούστου 1944 έγινε το Μπλόκο της Κοκκινιάς… Δεν ήταν το μοναδικό αλλά είναι αυτό που ο περισσότερος κόσμος γνωρίζει. Με αφορμή αυτή τη μαύρη επέτειο, στο στούντιο του militaire channel βρέθηκε ο ιστορικός Μενέλαος Χαραλαμπίδης.
• Σκέψεις για την ιστορική μνήμη και το μέλλον: «Από τη Νυρεμβέργη στη Λευκωσία…» - SEVGUL ULUDAG. Ανάρτηση 3.9.2023. «Το όνειρό μου, από τότε που είδα αυτά τα μουσεία και τα μνημεία, ήταν να αποκτήσει και η Κύπρος ένα παρόμοιο μουσείο και ένα ινστιτούτο όπου θα μπορούν να εκτίθενται μαζί οι θηριωδίες που διαπράχθηκαν στις κοινότητές μας».

Εκθέσεις, συνέδρια, σεμινάρια, εκπαιδευτικά προγράμματα:

• Μουσείο Σχολικής Ζωής και Εκπαίδευσης. Εκπαιδευτικά προγράμματα 2023-2024.
• Political Activism in and through Public History. 2nd Public History Weekly World Conference 1-3 September 2023. Πρόγραμμα και βιντεοσκοπήσεις από το συνέδριο του διαδικτυακού περιοδικού Public History Weekly.
• Στο Μουσείο Ιστορίας του Πανεπιστημίου Αθηνών πραγματοποιούνται εκπαιδευτικά προγράμματα για μαθητές σχολείων όλων των βαθμίδων της εκπαίδευσης. Κόστος συμμετοχής, ανάλογα με το πρόγραμμα, 2-3 ευρώ ανά μαθητή.
• Η Βιβλιοθήκη της Βουλής σχεδίασε τέσσερα εκπαιδευτικά προγράμματα στο πρώην Δημόσιο Καπνεργοστάσιο για μαθητές και μαθήτριες Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης.
• Διάλεξη του καθηγητή Rainer Liedtke (University of Regensburg), ‘‘When in doubt, blame it on the Jews’’. The Rothschild Family and other Jews as historical archetypes for conspiracy theories. Πάντειον Πανεπιστήμιο, Αμφιθέατρο Νέο Κτήριο 20/9/2023, ώρα 17:00΄.

Ιστότοποι-ιστοσελίδες με ενδιαφέρον για την ιστορική εκπαίδευση:

• https://confronting-memories.org/. “Our programme generates dialogues through history. We exchange different perspectives on the past to help build bridges and promote peace”. Pedagogical Guide to Teaching History through the use of World War II Memorials (2023).
• https://contestedhistories.org/. The project on Contested Histories in Public Spaces is a co-initiative of EuroClio, the European Association of History Educators, and the Institute for Historical Justice and Reconciliation (IHJR). The research examines contestations over statues, monuments, memorials, street names, buildings and other physical representations of historical legacies in public spaces. →
• Ανθρωπογεωγραφία του ελλαδικού χώρου με στοιχεία της τελευταίας απογραφής. Άρθρο της Τ. Γεωργιοπούλου στην Καθημερινή (03.09.2023). Πηγή: Ελληνική Στατιστική Αρχή. Αποτελέσματα απογραφής πληθυσμού - κατοικιών 2021.
• gr «Μαρτυρίες από τον ξεριζωμό και την καταστροφή». Επιμέλεια: Μ.Hulot. «Το χρονικό της προσφυγιάς μέσα από 20 συγκλονιστικές αφηγήσεις».
• Το πλημμυρισμένο νεκροταφείο του χωριού Αρτεσιανό Καρδίτσας το 2020. Φωτογραφία Reuters / Giannis Floulis. Η ιστορία επαναλαμβάνεται;

Αρθρογραφία:

• Πογκρόμ σε βάρος μεταναστών στη Λεμεσό. Ενδεικτικές αναρτήσεις στις 02.09.2023 σεgr 2.9, in.gr 3.9, Εφ. των Συντακτών 2.9, Αυγή 2.9, Anadolu Ajansi 2.9.
• Τοπική μνήμη, ιστορία και ο ρόλος της φωτογραφίας: «Ντοκουμέντα της τοπικής μνήμης και της ιστορίας των Τρικάλων. Η Παλαιά Αγορά των Τρικάλων ήταν ένα από τα χαρακτηριστικά κτίρια της πόλης, χτισμένη το 1890». Άρθρο (26.08.2023) του Κ. Βατόπουλου στην Καθημερινή.

Κινηματογράφος και Ιστορία

• CiNEDU Ψηφιακή Πλατφόρμα Κινηματογραφικών Ταινιών για τα Σχολεία. Ταινίες ιστορικού ενδιαφέροντος.
• Νεανικό Πλάνο - Παιδική και Νεανική Ταινιοθήκη: Μοναδική στο είδος της στην Ελλάδα, αποτελείται από ποιοτικές ταινίες απ’ όλο τον κόσμο που στο επίκεντρό τους τοποθετούν την παιδική ηλικία και τα προβλήματα, τους προβληματισμούς, τα οράματα, τις ανησυχίες, τις ελπίδες της.
• Άρθρο στην Καθημερινή (4.9.2023) για την ταινία «Όπενχάιμερ» (2023) του Κρίστοφερ Νόλαν, με παραπομπές σε παλαιότερες δημοσιεύσεις.
• Επαναδημοσίευση στο LiFO (29.08.2023) μιας παλιάς (από τον Μάρτη του 1992) συνέντευξης του Μιχάλη Κακογιάννη.
• Διαδικτυακά κινηματογραφικά εργαστήρια του Βασίλη Λουλέ. Α) Η προφορική ιστορία μπροστά στον κινηματογραφικό φακό. Β) Κινηματογραφώντας προφορικές ιστορίες. Δηλώσεις συμμετοχής έως 25 Σεπτεμβρίου.

Διεθνείς τοποθετήσεις

• “Spatial Histories: Geography, Memory, and Alternative Narratives of the Iranian Revolution of 1979”. Publicly Available Published by De Gruyter Oldenbourg August 1, 2023
• EuroClio On Critical History – a conversation with Dr. Mare Oja